Kultura

Monumentu megalitikoak

Baztanek 600 bat monumentu megalitiko ditu, halaxe dio zentsu ofizialak. Orain gutxi arte ez zaie garrantzi handiegirik eman interes handiko aztarna zahar hauei baina ondar hamarkadetan ikerketa eta sailkapen lan zehatzak egin dira zonalde guzian.

Egiaztatua dago Kristo aurreko XIII. mendeko baztandarrak hemen bertan sortu, bizi, hil eta lurperatzen zirela. Euskara ere, gaztelera iritsi baino 2000 urte lehenagotik hemen zegoela frogatu da.

Maestrugain-eko Cromlecha (Gorramendi)
Maestrugain-eko Cromlecha (Gorramendi)

Monumentu guziak ez aipatzekotan, hona hemen nabarmenenak:

Urdintzeko monolitoa, Otaltzuko dolmenak, Xolborroko harria (Legaten), Urkizte, Luurzu, Beoltrin, Autrin, Zalu eta Maistrugain eta Soalarko cromlech-ak. Urlegiko tumulua (Alkurruntz), Uztanborroko dolmenak (Irurita), Sorginetxoa (Erratzu), Pas de Rolan (Erratzu-Alduides), Oiza (699mtan Elizondotik hurbil), Otsondon bertze 2 gehiago, sei gehiago eta menhir bat Legaten, Iparlako dolmen eta cromlech-a , Elorta eta Aznabazterrako dolmenak (Erratzu), Bagordiko menhir-a etab.